Dyrektor generalny Mercedes-Benz wydaje surowe ostrzeżenie dotyczące Niemiec: „Jeśli się nie zmienimy, za 10 lat będzie znacznie mniej przemysłu”.

Niemcy, uważane przez dziesięciolecia za jedną z czołowych potęg przemysłowych świata, stoją przed szczególnie trudnym okresem. Rosnąca konkurencja międzynarodowa, wysokie koszty produkcji oraz transformacja sektora motoryzacyjnego stawiają pod znakiem zapytania pozycję jego największych producentów. W tym kontekście jeden z najwyższych rangą przedstawicieli niemieckiego przemysłu motoryzacyjnego wydał ostrzeżenie dotyczące tego, co może się wydarzyć w nadchodzącej dekadzie, jeśli kraj nie wprowadzi istotnych zmian.

Głównym bohaterem jest Ola Källenius, dyrektor generalny Mercedes-Benz, który ostrzega, że Niemcy mogą mieć znacznie mniej działalności przemysłowej za dziesięć lat, jeśli nie uda im się poprawić swojej konkurencyjności. Dyrektor ten wygłosił te oświadczenia podczas spotkania zorganizowanego przez niemiecką gazetę Süddeutsche Zeitung w Berlinie, gdzie bronił konieczności wprowadzenia głębokich zmian w kosztach pracy i produktywności firm.

Jego przemówienie było szczególnie stanowcze. Według niemieckiej agencji DPA Källenius uważa, że jeśli obecne negocjacje nie doprowadzą do znacznego postępu, za dziesięć lat w Niemczech będzie znacznie mniej działalności przemysłowej niż obecnie. Najwyższy kierownik Mercedes-Benz wyraził również jasno swoje stanowisko dotyczące reform, które uważa za konieczne: „Chcemy prawdziwej zmiany”, powiedział, odrzucając możliwość osiągnięcia porozumień, które nie wiązałyby się ze znaczącymi modyfikacjami.

W Niemczech produkcja samochodów jest o wiele droższa niż w innych krajach

Jednym z argumentów użytych przez Källeniusa w celu uzasadnienia swojego ostrzeżenia była różnica w kosztach pracy pomiędzy Niemcami a innymi krajami uprzemysłowionymi. Dyrektor przedstawił porównanie za pomocą indeksu, w którym Niemcy mają wartość 100, natomiast Stany Zjednoczone – 80. Różnica jest jeszcze większa w porównaniu z innymi krajami europejskimi i azjatyckimi: Węgry mają wartość 30, Rumunia – 20, a Chiny – od 10 do 20.

Zgodnie z opinią kierownika Mercedes-Benz, te dane odzwierciedlają przewagę konkurencyjną, z którą muszą się mierzyć niemieckie fabryki wobec zakładów znajdujących się na innych rynkach. Jest to jednak wskaźnik używany przez samego menedżera, którego pełna metodologia nie została upubliczniona. Dlatego też nie odpowiada on bezpośrednio porównaniu średnich płac ani nie dowodzi, że produkcja kompletnego samochodu w Chinach kosztuje jedną dziesiątą tego, co w Niemczech.

Källenius chciał również wyjaśnić, że Mercedes-Benz nie zamierza przekształcić Niemiec w kraj o niskich kosztach pracy, podobny do Węgier czy Rumunii. Jego celem jest przybliżenie konkurencyjności niemieckich zakładów do poziomu Stanów Zjednoczonych, które również posiadają rozwinięty przemysł oraz wysokie koszty produkcji. W odniesieniu do tego porównania dyrektor zapewnił, że przejście od wskaźnika 100 do 80 jest możliwe, co oznacza dążenie do znacznego obniżenia kosztów uwzględnionych w jego analizie.

Problem ten nabiera szczególnego znaczenia w momencie, gdy tradycyjni europejscy producenci muszą dokonywać znacznych inwestycji w elektryfikację, nowe platformy, rozwój oprogramowania oraz automatyzację przemysłową. Konkurencja ze strony chińskich marek oraz konieczność poprawy rentowności zmuszają firmy takie jak Mercedes-Benz, Volkswagen czy BMW do ciągłej rewizji swoich procesów produkcyjnych. Jednak obniżka kosztów nie jest jedynym czynnikiem determinującym konkurencyjność fabryki – wpływają na nią również produktywność, technologia oraz jakość wytwarzanych produktów.

Mercedes-Benz dąży do obniżki kosztów w czasie spadku sprzedaży samochodów

Oświadczenia dyrektora generalnego pochodzą po wynikach, które odzwierciedlają trudności handlowe, z którymi boryka się ta marka. W trzecim kwartale 2026 roku Mercedes-Benz Cars sprzedał 407.232 samochody, o 7,8% mniej niż w tym samym okresie w 2025 roku. Ponadto jego skorygowany zysk operacyjny spadł z 1,139 miliarda euro do 560 milionów, co stanowi spadek o około 51%.

Sytuacja wykazuje jednak znaczne różnice w zależności od rynku i technologii. Podczas gdy Mercedes-Benz boryka się z trudnościami w Chinach, jego sprzedaż samochodów całkowicie elektrycznych wzrosła o 60,5% w trzecim kwartale, osiągając 68 428 sztuk. Firma odnotowała również wzrost w Europie i Stanach Zjednoczonych, chociaż te postępy nie zapobiegły pogorszeniu się niektórych wskaźników rentowności jej działu samochodów osobowych.

W obliczu tej sytuacji Mercedes-Benz już wzmocnił środki mające na celu poprawę efektywności oraz ograniczenie kosztów swoich operacji przemysłowych. Firma nie tak dawno zaproponowała, aby koszt każdej godziny pracy został obniżony, sugerując nawet, że jednym z najprostszych rozwiązań jest wydłużenie godzin pracy przy zachowaniu obecnej stawki wynagrodzenia. To rozwiązanie wywołało protesty wśród niektórych pracowników i przedstawicieli związków zawodowych, którzy obawiali się jego możliwych konsekwencji dla warunków pracy.

Prezes Mercedes-Benz otwiera drzwi do porozumienia z związkami zawodowymi

Mimo stanowczych oświadczeń Källenius okazał się również skłonny do negocjacji z przedstawicielami związków zawodowych. W szczególności rozważył propozycję IG Metall, największego niemieckiego związku przemysłowego, która zakłada wprowadzenie tymczasowych wyjątków od określonych warunków umów zbiorowych w zamian za zobowiązania firmy o charakterze wiążącym.

Propozycja związków zawodowych umożliwiłaby negocjacje dotyczące konkretnych warunków, pod warunkiem że firmy przyjęłyby konkretne zobowiązania dotyczące inwestycji, rozwoju nowych produktów, utrzymania obiektów, zatrudnienia i szkoleń. Jest to alternatywa, która ma na celu połączenie poprawy konkurencyjności przedsiębiorstw z gwarancjami dla pracowników w momencie głębokich zmian w sektorze motoryzacyjnym.

Przedstawiciel Mercedes-Benz stwierdził, że jego firma pozostaje silnie zaangażowana w Niemcy i przypomniał, iż należy do jej głównych inwestorów przemysłowych. Wyraził również chęć negocjacji zobowiązań inwestycyjnych związanych z ośrodkami produkcyjnymi w tym kraju. Jego słowa wskazują, że producent nie zamierza opuszczać Niemiec, lecz chce zapewnić, by jego zakłady pozostały konkurencyjne wobec fabryk z innych rynków.

Ostrzeżenie Källeniusa ujawnia jeden z największych wyzwań, przed którymi stoi europejski przemysł motoryzacyjny. Utrzymanie produkcji, przyciągnięcie nowych inwestycji oraz zachowanie miejsc pracy wymaga dostosowania fabryk do coraz bardziej konkurencyjnego rynku. Według dyrektora generalnego czas na przeprowadzenie tych transformacji jest ograniczony, a jeśli nie osiągnięto wystarczająco ambitnych porozumień, Niemcy mogą wejść w następną dekadę z znacznie mniejszą obecnością przemysłową niż obecnie.