Badanie: Gospodarka obiegu zamkniętego baterii w Europie potrzebuje nowych modeli biznesowych

Zdjęcie: BMW (ilustracja)

Technologia pozwalająca na odzyskiwanie surowców z baterii pojazdów elektrycznych jest już rozwinięta. Mimo to europejski przemysł recyklingu traci zasoby w obecnym procesie. Główne przyczyny to drogi transport materiałów niebezpiecznych, skomplikowana demontaż oraz nieskuteczne odzyskiwanie materiałów. Pokazuje to raport przechodni HHL Leipzig Graduate School of Management w ramach europejskiego projektu badawczego Safeloop, w którym 15 instytucji z jedenastu krajów pracuje nad nową generacją bezpieczniejszych i bardziej zrównoważonych baterii jonów litu do pojazdów elektrycznych.

Zgodnie z badaniem, jeśli zakład recyklingu sprzedaje surowce odzyskane z pakietów baterii po cenach rynkowych, to po odliczeniu wszystkich kosztów pozostaje strata w wysokości około 1,90 euro na kilogram pakietu baterii. Kluczowym powodem jest to, że wycofane z użycia baterie litowo-jonowe są traktowane jako ładunek niebezpieczny, więc ich transport jest średnio 16 razy droższy niż transport zwykłych towarów. Dodatkowo, firmy, które specjalizują się wyłącznie w recyklingu baterii, według badania radzą sobie znacznie gorzej niż firmy o szerszym profilu działalności.

Te straty mają wpływ na cenę baterii: od sierpnia 2031 roku rozporządzenie UE w sprawie baterii wymaga, aby minimalna część surowców używanych w nowych bateriach samochodowych, przemysłowych i rozruchowych pochodziła z recyklingu. Zespół badawczy dokonał modelowania: przy założeniu 20-procentowego udziału recyklingu i przeniesieniu strat firm recyklingowych na tę obowiązkową ilość, pakiet baterii byłby o około 6 procent droższy.

Druga życie tworzy wartość – tylko nie dla tych, którzy za to płacą

Rozwiązanie leży w drugim życiu baterii. Jeśli na przykład zestaw baterii z autobusu elektrycznego jest po użyciu w pojazdzie nadal wykorzystywany jako stacjonarny magazyn energii, jego całkowita wartość ekonomiczna wzrasta w ciągu okresu użytkowania o 64 procent, jak wynika z analizy. Zgodnie z tą oceną od tego dodatkowego wartości korzystają przede wszystkim operatorzy pojazdów i magazynów – a nie producenci, którzy muszą ponosić wyższe koszty recyklingu. Raport ujawnia w ten sposób problem rozdziału korzyści, który hamuje gospodarkę obiegu zamkniętego, mimo że byłaby ona opłacalna ekonomicznie.

Ponadto baterie do Second Life muszą spełniać w handlu pojemnością przechowywania energii surowe wymagania komercyjne – takie jak konkurencyjne koszty, kompletna informacja o stanie baterii oraz długoterminowe gwarancje. Osiem rozmów z ekspertami przeprowadzonych w ramach badania (pobranie PDF) pokazuje, że średnie koszty, obawy dotyczące bezpieczeństwa oraz ocena ryzyka przez inwestorów dodatkowo hamują ich rozpowszechnianie.

Propozycje rozwiązań obniżają koszty o 34 procent

Raport zaleca bezpieczniejsze projekty baterii, krótsze trasy transportu, większą automatyzację procesów demontażu, bardziej wyspecjalizowane zakłady recyklingowe oraz obowiązkowe standardy transportowe. W połączeniu te środki mają przynieść spadek kosztów recyklingu o około 34 procent. Z obecnych strat w wysokości 1,90 euro na kilogram pakietu baterii powstałby zysk w wysokości 13 centów na kilogram. Jednak dopóki korzyści z gospodarki obiegu zamkniętego trafiają głównie do producentów pojazdów i akumulatorów, wielu podmiotom brakuje motywacji ekonomicznej do inwestowania właśnie w te ulepszenia, wyjaśniają autorzy badania.

Aby rozwiązać problem dystrybucji pomiędzy producentami, operatorami a recyklerami, zespół badawczy proponuje nowych podmiotów koordynujących: firmy, które zarządzają pakietami baterii przez obie fazy ich życia, dzieląc w ten sposób koszty i zyski w bardziej sprawiedliwy sposób pomiędzy zaangażowane strony.

Także interesujące

O autorze

Thomas Langenbucher jest ekspertem od mobilności elektrycznej, który pracował w przemyśle motoryzacyjnym oraz sektorze finansowym. Od 2011 roku publikuje na ecomento.de artykuły o samochodach elektrycznych, zrównoważonych technologiach i rozwiązaniach mobilnościowych. Dowiedz się więcej.

Interakcje czytelników